lees voor knop

jongeren op een klimmuurOp dit moment is 64 procent van de slechtziende en blinde volwassenen niet aan het werk. Uit het rapport van ZonMw (Meedoen leer je door mee te doen, 2010) blijkt dat kinderen en jongvolwassenen met een beperking knelpunten ervaren op het terrein van sociale relaties en interacties. Zorg en onderwijs handelen vaak niet vanuit het participatiedenken. Het doel van dit project is om met alle betrokkenen (leerlingen, ouders, oud-cliënten, UWV, Koninklijke Visio) te komen tot een programma dat gericht is op volwaardige en zelfstandige economisch-maatschappelijke participatie (burgerschap) voor slechtziende en blinde mensen.

Met Expeditie ToP moet de aansluiting van school op werk voor jongeren met een visuele beperking verbeteren.
Het gaat om een innovatieproject, dat Koninklijke Visio samen met de VU Amsterdam uitvoert. Het project wordt financieel ondersteund door Stichting Novum. Binnen Expeditie ToP gaan de deelnemers op ‘ontdekkingstocht’ om erachter te komen hoe ze aan de gewenste baan, bijbaan of werkervaringsplaats kunnen komen. Dit doen ze door, na de start van de expeditie, samen met een professional van Visio Onderwijs of Revalidatie & Advies, op bezoek te gaan bij iemand met een visuele beperking die een baan heeft en te vragen naar diens succesverhaal. Daarna komen de leerlingen in actie om hun eigen toekomstplan uit te voeren.

De VU Amsterdam neemt het wetenschappelijk onderzoek van het project voor haar rekening. Ze zoekt naar de
succesfactoren om aan het werk te komen en wil ontdekken hoe je deze factoren kunt beïnvloeden. Het werken volgens deze methode blijkt een goede keuze te zijn geweest. De impact van het deelnemen aan de expeditie is voor de leerlingen veel groter dan verwacht. Door de interviews met volwassenen uit hun eigen doelgroep hebben ze geleerd dat een toekomst met werk haalbaar is. Een voorwaarde daarvoor is wel dat zij zelf initiatieven durven te nemen en ‘gaan’ voor hun droom en passie. Voor 70 procent van de deelnemers was het solliciteren op banen, bijbanen en stages en het aanmelden voor vervolgonderwijs succesvol. Zowel bij professionals als bij ouders is er animo om meer te denken in mogelijkheden en minder in beperkingen. Onbedoeld hebben zij soms een te zorgzame en te weinig stimulerende rol.

Het merendeel van de geïnterviewde werkzame mensen met een visuele beperking heeft spontaan aangeboden
graag in de toekomst iets te willen betekenen voor andere jongeren. Zij willen dit doen in de rol van mentor, coach of iets vergelijkbaars. Daarnaast zijn diverse organi-saties zeer betrokken geraakt bij dit project, zoals de Oogvereniging,
Babbage en Bartiméus.

In 2017 is het project afgerond en zijn de onderzoeksresultaten gepresenteerd. Het onderzoek heeft uitgewezen dat professionals van Koninklijke Visio meer gericht zijn op het ontwikkelen van competenties bij leerlingen, dan op een gevoel van autonomie en verbondenheid met de maatschappij. Kinderen met een visuele beperking groeien vaak op in een kleine, beschermde en afgezonderde wereld. Ze hebben aangegeven dat ze graag eerder kennis hadden gemaakt met de ‘harde’ buitenwereld en eerder hadden geleerd om daar deel van uit te maken. Een gevoel van verbondenheid met de maatschappij en zelfsturing zijn heel belangrijk om later succesvol te zijn.

Er is een vervolgaanvraag door Stichting Novum gehonoreerd om de resultaten van de expeditie te vertalen naar de revalidatie en het onderwijs van Koninklijke Visio.