lees voor knop

Veel jongeren met een visuele beperking kunnen in Uganda geen werk vinden. Samen met de Faculty of Special Needs and Rehabilitation van de Kyambogo University (KyU) heeft Visio International een programma ontwikkeld voor jongeren met een visuele beperking vanaf de leeftijd van dertien jaar.

Vaak krijgen slechtziende jongeren op de middelbare school braille aangeleerd, waardoor ze hun restvisus en capaciteiten onvoldoende benutten. Het programma beoogt hier verandering in te brengen en ouders en jongeren zelf te leren om voor hun belangen op te komen.

Het eerste jaar is gebruikt om de bestaande situatie in kaart te brengen en een programma op te stellen met een lokale partner. Het programma zal zich richten op de tien middelbare scholen met een speciale unit voor visueel beperkte kinderen en op een school voor blinde leerlingen. In totaal zitten hier ongeveer tweehonderd slechtziende en 250 blinde kinderen. De Kyambogo University heeft een staat van dienst als het gaat om assessment van visuele functies, het ontwikkelen van curricula en het onderwijzen van studenten en professionals op het gebied van onderwijs aan en rehabilitatie van visueel beperkte mensen. Daarnaast zal worden samengewerkt met de leerlingen met een visuele beperking, hun ouders, het Ministry of Health, lowvisioncentra van privéziekenhuizen, het Ministry of Education en het Optometry department van de Makers Universiteit.

In de eerste fase worden alle kinderen op deze middelbare scholen gescreend op visuele beperkingen. De kinderen met een visuele beperking krijgen vervolgens een assessment van hun visuele functies en zo nodig optische en niet-optische hulpmiddelen aangemeten. Daarnaast worden de leraren getraind, zodat ze passend onderwijs kunnen aanbieden. Aan alle scholen is gevraagd om een plan op te stellen. Daarin moet worden uitgewerkt hoe ze hun speciale unit, en in het bijzonder hun resourceroom, in de toekomst van hulpmiddelen willen voorzien. De komende jaren worden de kinderen gevolgd aan de hand van een nog op te zetten systeem. Ook ouders worden hierbij betrokken.

Lowvisionspecialisten
Lowvisionspecialisten en ophthalmic clinical officers zijn getraind, zodat ze screenings en visueel functieonderzoek kunnen doen.

Leerkrachten regulier onderwijs
In 2017 zijn vijftien leraren van de tien hiervoor genoemde middelbare scholen en vier staf-leden van de Kyambogo Universiteit getraind om een eerste screening te kunnen doen. Vierduizend kinderen zijn gescreend. Driehonderd kinderen zijn doorverwezen naar een lowvisionspecialist. Daarvan zijn er 220 gedetecteerd met een visuele beperking. Dat zijn er twintig meer dan het verwachte geregistreerde aantal van tweehonderd.

Registratie en data
Er heeft een uitgebreide analyse plaatsgevonden van de wijze waarop nu visueel beperkte studenten worden gescreend en vervolgens een visueel functieonderzoek, zorg en hulp krijgen. De oogketen is in kaart gebracht. 
Deze data zijn verzameld door de Kyambogo Universiteit en gedeeld met ziekenhuizen en ministeries. De slechtziende kinderen zijn geïnterviewd en er is bekeken wat voor ondersteuning ze nodig hebben.

Bewustwording
Het eerste jaar heeft bijdragen aan de bewustwording dat de keten van verantwoordelijkheden duidelijk in kaart moet worden gebracht om omissies en vooral dubbelwerk te voorkomen.